६.४३.२०

परांश्चैव विनिघ्नन्तः स्वांश्च वानरराक्षसाः ।
रुधिरार्द्रं तदा चक्रुर्महीं पङ्कानुलेपनाम् ॥

अन्वयः

परांश्च enemies, स्वांश्च own people, निघ्नन्तः terminating, ते they, वानरराक्षसाः Vanaras and Rakshasas, तदा then, महीम् great, रुधिरार्द्राम् blood flow, पङ्कानुलेपनाम् covered it with mud, चक्रुः did.

M N Dutt

And monkeys and Rākşasas slaying (indiscriminately) friends and foes, made the earth wet with blood, and miry.

Summary

Not knowing enemies and own people the Vanaras and Rakshasas terminating drenched the mud with their blood and covered the earth.

पदच्छेदः

परांश्चैवपर (२.३)–च (अव्ययः)–एव (अव्ययः)
विनिघ्नन्तःविनिघ्नत् (√विनि-हन् + शतृ, १.३)
स्वांश्चस्व (२.३)–च (अव्ययः)
वानरराक्षसाःवानर–राक्षस (१.३)
रुधिरार्द्रांरुधिर–आर्द्र (२.१)
तदातदा (अव्ययः)
चक्रुर्चक्रुः (√कृ लिट् प्र.पु. बहु.)
महींमही (२.१)
पङ्कानुलेपनाम्पङ्क–अनुलेपन (२.१)

छन्दः

अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

रां श्चैवि नि घ्न न्तः
स्वांश्च वा राक्ष साः
रुधि रा र्द्रं दाक्रु
र्म हीं ङ्कानु ले नाम्