१.६७.१
जनकेन समादिष्टा दूतास्ते क्लान्तवाहनाः ।
त्रिरात्रमुषित्वा मार्गे तेऽयोध्यां प्राविशन्पुरीम् ॥
त्रिरात्रमुषित्वा मार्गे तेऽयोध्यां प्राविशन्पुरीम् ॥
Summary
AI
Commanded by Janaka, those messengers, with exhausted mounts, entered the city of Ayodhyā after spending three nights on the road.
१.६७.२
ते राजवचनाद्दूता राजवेश्मप्रवेशिताः ।
ददृशुर्देवसंकाशं वृद्धं दशरथं नृपम् ॥
ददृशुर्देवसंकाशं वृद्धं दशरथं नृपम् ॥
Summary
AI
Following the king's command, the messengers were ushered into the royal palace, where they beheld the aged King Daśaratha, who resembled a celestial being.
१.६७.३
बद्धाञ्जलिपुटाः सर्वे दूता विगतसाध्वसाः ।
राजानं प्रयता वाक्यमब्रुवन्मधुराक्षरम् ॥
राजानं प्रयता वाक्यमब्रुवन्मधुराक्षरम् ॥
Summary
AI
With palms joined in reverence and free from fear, all the messengers respectfully addressed the king with sweet-sounding words.
१.६७.४
मैथिलो जनको राजा साग्निहोत्रपुरस्कृतः ।
कुशलं चाव्ययं चैव सोपाध्यायपुरोहितम् ॥
कुशलं चाव्ययं चैव सोपाध्यायपुरोहितम् ॥
Summary
AI
King Janaka of Mithilā, preceded by his sacrificial fires, inquires about your well-being and prosperity, along with your teachers and priests.
१.६७.५
मुहुर्मुहुर्मधुरया स्नेहसंयुक्तया गिरा ।
जनकस्त्वां महाराज पृच्छते सपुरःसरम् ॥
जनकस्त्वां महाराज पृच्छते सपुरःसरम् ॥
Summary
AI
O Great King! Janaka, accompanied by his attendants, repeatedly inquires after you with words filled with affection and sweetness.
१.६७.६
पृष्ट्वा कुशलमव्यग्रं वैदेहो मिथिलाधिपः ।
कौशिकानुमते वाक्यं भवन्तमिदमब्रवीत् ॥
कौशिकानुमते वाक्यं भवन्तमिदमब्रवीत् ॥
Summary
AI
Having calmly inquired about your welfare, the ruler of Mithilā, King Videha, sends this message to you with the approval of Kauśika (Viśvāmitra).
१.६७.७
पूर्वं प्रतिज्ञा विदिता वीर्यशुल्का ममात्मजा ।
राजानश्च कृतामर्षा निर्वीर्या विमुखीकृताः ॥
राजानश्च कृतामर्षा निर्वीर्या विमुखीकृताः ॥
Summary
AI
Janaka states that his vow—that his daughter's bride-price is valor—is well-known, and that kings who grew indignant but lacked the required strength were turned away.
१.६७.८
सेयं मम सुता राजन्विश्वामित्रपुरःसरैः ।
यदृच्छयागतैर्वीरैर्निर्जिता तव पुत्रकैः ॥
यदृच्छयागतैर्वीरैर्निर्जिता तव पुत्रकैः ॥
Summary
AI
O King! This daughter of mine has now been won by your heroic sons, who arrived unexpectedly accompanied by Viśvāmitra.
१.६७.९
तच्च राजन्धनुर्दिव्यं मध्ये भग्नं महात्मना ।
रामेण हि महाराज महत्यां जनसंसदि ॥
रामेण हि महाराज महत्यां जनसंसदि ॥
Summary
AI
O Great King! Indeed, that divine bow was broken in the middle by the high-souled Rāma in the midst of a vast assembly of people.
१.६७.१०
अस्मै देया मया सीता वीर्यशुल्का महात्मने ।
प्रतिज्ञां तर्तुमिच्छामि तदनुज्ञातुमर्हसि ॥
प्रतिज्ञां तर्तुमिच्छामि तदनुज्ञातुमर्हसि ॥
Summary
AI
I must bestow Sītā, whose bride-price was valor, upon this high-souled hero. I wish to fulfill my vow; therefore, you should grant your permission.
१.६७.११
सोपाध्यायो महाराज पुरोहितपुरस्कृतः ।
शीघ्रमागच्छ भद्रं ते द्रष्टुमर्हसि राघवौ ॥
शीघ्रमागच्छ भद्रं ते द्रष्टुमर्हसि राघवौ ॥
Summary
AI
O Great King! Come quickly along with your teachers and preceded by your priest. May prosperity be yours! You ought to see both the descendants of Raghu.
१.६७.१२
प्रीतिं च मम राजेन्द्र निर्वर्तयितुमर्हसि ।
पुत्रयोरुभयोरेव प्रीतिं त्वमपि लप्स्यसे ॥
पुत्रयोरुभयोरेव प्रीतिं त्वमपि लप्स्यसे ॥
Summary
AI
O Indra among kings! You should fulfill my joy, and you too shall surely obtain the delight of seeing both your sons.
१.६७.१३
एवं विदेहाधिपतिर्मधुरं वाक्यमब्रवीत् ।
विश्वामित्राभ्यनुज्ञातः शतानन्दमते स्थितः ॥
विश्वामित्राभ्यनुज्ञातः शतानन्दमते स्थितः ॥
Summary
AI
Thus did the Lord of Videha speak these sweet words, having been permitted by Viśvāmitra and acting on the advice of Śatānanda.
१.६७.१४
दूतवाक्यं तु तच्छ्रुत्वा राजा परमहर्षितः ।
वसिष्ठं वामदेवं च मन्त्रिणोऽन्यांश्च सोऽब्रवीत् ॥
वसिष्ठं वामदेवं च मन्त्रिणोऽन्यांश्च सोऽब्रवीत् ॥
Summary
AI
Hearing the words of the messengers, the king became exceedingly joyful and addressed Vasiṣṭha, Vāmadeva, and his other ministers.
१.६७.१५
गुप्तः कुशिकपुत्रेण कौसल्यानन्दवर्धनः ।
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा विदेहेषु वसत्यसौ ॥
लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा विदेहेषु वसत्यसौ ॥
Summary
AI
Protected by the son of Kuśika (Viśvāmitra), Rāma, the increaser of Kausalyā's joy, is residing in the kingdom of Videha along with his brother Lakṣmaṇa.
१.६७.१६
दृष्टवीर्यस्तु काकुत्स्थो जनकेन महात्मना ।
संप्रदानं सुतायास्तु राघवे कर्तुमिच्छति ॥
संप्रदानं सुतायास्तु राघवे कर्तुमिच्छति ॥
Summary
AI
The high-souled Janaka, having witnessed the prowess of the descendant of Kakutstha (Rāma), now desires to perform the gift of his daughter to the descendant of Raghu.
१.६७.१७
यदि वो रोचते वृत्तं जनकस्य महात्मनः ।
पुरीं गच्छामहे शीघ्रं मा भूत्कालस्य पर्ययः ॥
पुरीं गच्छामहे शीघ्रं मा भूत्कालस्य पर्ययः ॥
Summary
AI
If the proposal of the high-souled Janaka is pleasing to you all, let us go to his city quickly; let there be no delay or lapse of time.
१.६७.१८
मन्त्रिणो बाढमित्याहुः सह सर्वैर्महर्षिभिः ।
सुप्रीतश्चाब्रवीद्राजा श्वो यात्रेति स मन्त्रिणः ॥
सुप्रीतश्चाब्रवीद्राजा श्वो यात्रेति स मन्त्रिणः ॥
Summary
AI
The ministers, along with all the great sages, exclaimed, "Excellent!" The highly pleased king then told the ministers that the journey would begin tomorrow.
१.६७.१९
मन्त्रिणस्तु नरेन्द्रस्य रात्रिं परमसत्कृताः ।
ऊषुः प्रमुदिताः सर्वे गुणैः सर्वैः समन्विताः ॥
ऊषुः प्रमुदिताः सर्वे गुणैः सर्वैः समन्विताः ॥
Summary
AI
The king's ministers, treated with great hospitality and filled with joy, spent the night provided with all comforts and excellent qualities.
॥ इति बालकाण्डे सप्तषष्टितमः सर्गः ॥
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.